· 2 dk okuma · Daim Kentsel Dönüşüm
Kısa cevap
Yapısal güçlendirme zaman alır; ancak depremde yaralanmaların önemli bölümü devrilen eşya ve düşen cisimlerden kaynaklanır. Gardırop, kitaplık ve beyaz eşyanın duvara sabitlenmesi, ağır eşyanın alt raflara alınması ve doğal gaz vanasının yerinin bilinmesi bugün yapılabilecek en etkili önlemlerdir.
Binanızın deprem performansını ölçmek ve gerekiyorsa güçlendirmek aylar, dönüşüm ise yıllar alabilir. Bu süre boyunca hiçbir şey yapmadan beklemek zorunda değilsiniz. Ev içinde alınacak basit önlemler, yapısal olmayan hasarların ve yaralanmaların büyük bölümünü önler.
Neden ev içi önlemler önemli?
Bina ayakta kalsa bile devrilen bir gardırop, düşen bir kitaplık veya yerinden fırlayan bir televizyon ciddi yaralanmalara yol açabilir. Bu tür yapısal olmayan hasarlar, orta şiddetli depremlerde bile sık görülür ve önlenmesi düşük maliyetlidir.
Mobilya ve eşya sabitleme
- Gardırop, kitaplık, vitrin: Duvara L profil veya sabitleme aparatı ile tutturun. Alçıpan duvarda dübel değil, profil noktalarına sabitleme yapın.
- Televizyon ve monitörler: Duvara askı aparatı ile veya sehpaya sabitleme bandı ile tutturun.
- Beyaz eşya: Buzdolabı ve çamaşır makinesini arka duvara kayış ile bağlayın.
- Ağır eşyayı alta alın: Üst raflarda cam, porselen ve ağır kitap bulundurmayın.
- Yatak konumu: Başucunda devrilebilecek dolap veya asılı ağır tablo bulundurmayın.
- Dolap kapakları: Mutfak üst dolaplarına çocuk kilidi tipi mandal takın; kapaklar açılıp içindekiler dökülmesin.
Bilmeniz gereken üç yer
- Doğal gaz vanası: Nerede olduğunu ve nasıl kapatılacağını evdeki herkes bilmeli. Deprem sonrası gaz kokusu varsa vana kapatılmalı, elektrik düğmesine dokunulmamalıdır.
- Elektrik sigortası: Ana şalterin yeri bilinmeli.
- Su vanası: Tesisat hasarında su baskınını önler.
Deprem çantasında ne olmalı?
Çanta, kapıya yakın ve herkesin bildiği bir yerde durmalıdır. İçeriği yılda bir kez gözden geçirilmelidir:
- Su ve uzun ömürlü gıda
- İlk yardım malzemesi ve düzenli kullanılan ilaçlar
- El feneri, yedek pil, düdük
- Powerbank ve şarj kablosu
- Kimlik ve önemli belgelerin fotokopisi, bir miktar nakit
- Islak mendil, maske, eldiven
- Mevsime uygun yedek kıyafet ve battaniye
Düdük listenin en çok küçümsenen kalemidir: enkaz altında bağırmak dakikalar içinde tükenir, düdük saatlerce duyulabilir.
Aile planı yapın
Deprem sonrası telefon şebekesi çoğu zaman çalışmaz. Ailece buluşma noktası belirleyin ve şehir dışında ortak bir irtibat kişisi kararlaştırın; herkes ona haber vererek birbirinden haberdar olabilir. Çocukların okulda ise kim tarafından alınacağını önceden konuşun.
Bunlar yapısal güvenliğin yerini tutar mı?
Hayır. Bu önlemler yaralanma riskini azaltır, ancak riskli bir yapının göçmesini engellemez. Binanızın durumunu bilmiyorsanız atılacak ilk adım hâlâ aynıdır: yapının deprem performansını ölçtürmek.
Sık sorulan sorular
- Mobilya sabitleme gerçekten işe yarıyor mu?
- Evet. Depremlerde görülen yaralanmaların önemli bölümü devrilen eşya ve düşen cisimlerden kaynaklanır; sabitleme bu riski büyük ölçüde azaltır.
- Deprem çantası nerede durmalı?
- Kapıya yakın, kolay ulaşılabilir ve evdeki herkesin bildiği bir yerde. Yılda bir kez içeriği ve son kullanma tarihleri kontrol edilmelidir.
- Kiracıyım, sabitleme yapabilir miyim?
- Duvara sabitleme küçük onarım niteliğindedir; mal sahibiyle konuşarak yapılabilir. Vidasız sabitleme çözümleri de mevcuttur.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve mevzuat değişikliklerine tabidir. Yapınıza özel değerlendirme için bizimle iletişime geçin.
